Over Kant en over Vlaming zijn om Europeeër te worden

Zondag laatstleden kwamen 30 à 40.000 mensen betogen in Brussel omdat ze vinden dat er - eindelijk - maar eens een regering moet komen. Wie zijn deze betogers, wat beweegt hen, hoe denken ze?

Het gros was franstalig, en hun motivatie is vooral negatief: tegen de Vlamingen die - du jamais vu! - niet toegeven, en die het land België (zelf het product van enggeestig franstalig en klerikaal separatisme) naar de dieperik willen sturen.

Voor, tijdens en na de demonstratie kwamen in de pers een pak Vlamingen aan het woord, vooral dan de verlichte, kosmopolitische en tolerante Vlaming die zich eigenlijk geen Vlaming wil noemen. Hun motta was dan ook "Niet in onze naam." Als ik dat soort mensen hoor, zie, voel (ik heb dan meteen een beeld van Yves Desmet, De Morgen, Humo, Lieve Blanqaert, Nic Balthazar, ... - mensen die een elitarisme uitstralen zonder dat ze het beseffen), vraag ik me af: ben ik nu links of rechts? Vragen zij zich dit ook soms af? Ik hoop het, voor hen, want als je je dat niét afvraagt, ben je volgens mij helemaal niet links, progressief en tolerant.

You think you're so clever, and classless, and free, zong Lennon, en hij kon het weten, hij was zijn idealen als Working Class Hero al lang vergeten toen hij in zijn liedjes een beeld van zichzelf ophing waarvan hij wist dat hij er niet aan beantwoordde. Hij was niet vrij, hij zat gevangen in zichzelf en zijn obsessies - om van Yoko Ono maar te zwijgen. Ik ben ervan overtuigd dat de verlichte John geen leuke man en een belabberde vader was.

De paradox van de verlichte denkers - zoals van de échte christenen - is dat ze intuïtief weten dat ze moeten ingaan tegen de menselijke natuur. We hebben eeuwenlang "eigen volk eerst" gevolgd, beleefd en ethisch correct beschouwd, maar nu het klinkt politiek correcter om te zeggen dat iedereen gelijkwaardig is. Er zijn enkele recente stromingen en gebeurtenissen die deze verlichte verscheurdheid blootleggen - Fortuyn, Wilders, Ayaan Hirsi Ali, Angela Merkel die uitroept dat de multiculturele maatschappij gefaald heeft, en ja hoor, twintig jaar geleden al, het Vlaams Belang. Kijk ook maar eens wat er in Amerika gebeurt. In de NRC staat daar een uitmuntend essay over. Sarah Palin en de VS zijn de aanleiding, maar het gaat evenzeer over Nederland, en ook over België.

http://www.nrc.nl/nieuws/2011/01/05/bas-heijne-het-populisme-keert-zich-tegen-de-verlichting-niet-geheel-onterecht/

Twee citaten uit dit artikel:

Het nieuwe populisme gaat over identiteit en gemeenschap in tijden van globalisering en immigratie, twee fenomenen die de progressieve politiek nooit goed in een verhaal heeft weten te vatten. Een open houding tegenover een complexe wereld, waarin je eigen betekenis relatief is, en een al even open houding tegenover de Ander – precies die progressieve geestesgesteldheid verhinderde een kritische houding jegens de excessen van globalisering en immigratie. Het duurde lang voordat men die excessen onder ogen kon zien. Ze pasten eenvoudigweg niet in het progressieve wereldbeeld.

Die dynamiek is voor Nederlanders zeer herkenbaar. Een overwegend ‘links’ establishment dat zich wentelt in morele zelfgenoegzaamheid terwijl de werkelijke problemen niet onder ogen worden gezien, een onthecht kosmopolitisme dat neerkijkt op traditionele gemeenschapsbanden, een fataal gebrek aan trots op de eigen herkomst, een sentimenteel humanisme met betrekking tot de grote dreiging van globalisering en immigratie, een pijnlijke vervreemding van het bestaan van de gewone man.

De auteur van het artikel stelt een interessante vraag: houden wij van elkaar, of doen wij alsof wij van elkaar houden? Dat is de vraag die ik aan alle verlichte Vlamingen (en anderen) met het vermanend vingertje wil vragen. Het is het 'denken' van Kant tegen het 'voelen' van de menselijke natuur.

Weet ik het nu? Ben ik links of rechts? Voor of tegen de hoofddoek? Voor of tegen Vlamingen die zich zelfgenoegzaam afkeren van hun roots, een begrip dat zij verafschuwen?
Nee, ik weet het niet. Op de laatste vraag, de vraag over hoe een Vlaming tegen de wereld aan moet kijken, heeft August Vermeylen lang geleden een antwoord geformuleerd. Vlaming zijn om Europeeër te worden. En omgekeerd. Vermeylen was de eerste rector van de VUB, de Brusselse verlichte universiteit die aan de basis lag van de demonstratie. Vermeylen is jammergenoeg hopeloos gedemodeerd.

Comments

Popular posts from this blog

Met twee woorden spreken

(Niet) in de kaart spelen

"This is so funny."