Links en rechts, zonder hart, zonder brein?

"Any man who is under 30, and is not a liberal, has no heart; and any man who is over 30, and is not a conservative, has no brains."  (Orphan quote)

"N’être pas républicain à vingt ans est preuve d’un manque de cœur ; l’être après trente ans est preuve d’un manque de tête." (François Guizot)

Het was De Morgen die de kat de bel aanbond. En waar De Morgen over de schreef gaat, blijft De Standaard, die de bui voelt hangen, er net binnen. In de krant van 19 mei schrijft Tim Vernimmen:

‘Wie op zijn twintigste niet links is heeft geen hart. Wie het op zijn veertigste nog steeds is, heeft geen verstand’, luidt een bijzonder actuele volkswijsheid. 
(DS: Links is empathisch, rechts is beleefd.)

Volgens De Morgen gaat het hier om een quote van Winston Churchill. De krantenbijlage peilde naar de kiesintenties aan Vlaamse universiteiten, en erg hoog worden die studenten niet geacht, want de journalist vindt het nodig om nog toe te voegen dat die 'oorlogspremier was van Groot-Brittannië'. Nog goed dat hij niet preciseert over welke oorlog het ging.
Bij De Standaard zijn ze op hun hoede. Het citaat is een 'volkswijsheid' geworden. Anders gezegd: "iemand heeft dit ooit gezegd, maar ik weet begot niet wie en ik wil het ook niet opzoeken."

Vroeger had je nog citatenboeken nodig, zoals die van Gerd De Ley. Als tiener had ik zo'n boek. Uren kon ik daarin grasduinen. Dergelijke boeken maakten de wereld een stuk kleiner - Simon Carmiggelt moet zowat de meest voorkomende auteur in het boek geweest zijn. Nu kun je alles googlen, en wat blijkt? Elk citaat, of het nu van Goethe, Wittgenstein, Rousseau of wie ook is, alles vind je in het Engels, gretig gedeeld op Facebook. En bij de meeste citaten vind je géén bronvermelding.

Mijnheer de journalist, een gouden raad. Als je geen bronvermelding vindt, gebruik de quote dan niet. Laat de wijsheden ook achterwege als je verschillende varianten vindt. Young, of under thirty? Left, liberal of socialist? De vermelde quote bestaat in te veel mutaties om niet achterdochtig te worden.

Google verder dan je neus lang is, tot je de oorspronkelijke tekst vindt, en tot je weet waar en wanneer de gevleugelde woorden opgetekend werden. Het bespaart je de toorn van de Kritische Lezer. 

___

Churchill may have said something similar to the above quote, but he was borrowing or paraphrasing from other politicians and pundits when he did.
At his Unquote webpage, Mark T. Shirey tracks down sayings that seem to be orphans — or, to have too many fathers.  In Unquote #1, he looks at the “Over/Under 30" quotation, that Shirey himself had attributed to Churchill for many years.   

His first attempts proved fruitless: I failed to find the quote under “socialist”, "conservative”, “heart”, “man”, or “Churchill”, in books of quotations like Bartlett’s, Encarta’s, Oxford Dictionary of, Home Book of, or NY Public Library’s. The saying was attributed to Churchill in the online QuoteDB, but with no source cited.   Shirey kept looking until he claims that a “A definitive answer arose in the wonderful book “Nice Guys Finish Seventh: False Phrases, Spurious Sayings, and Familiar Misquotations” by Ralph Keyes, 1992.”

Keyes writes: “An orphan quote [unattributed quote in search of a home] sometimes attributed to Georges Clemenceau is: “Any man who is not a socialist at age 20 has no heart. Any man who is still a socialist at age 40 has no head." The most likely reason is that Bennet Cerf once reported Clemenceau’s response to a visitor’s alarm about his son being a communist: If he had not become a Communist at 22, I would have disowned him. If he is still a Communist at 30, I will do it then. 
George Seldes later quoted Lloyd George as having said: A young man who isn’t a socialist hasn’t got a heart; an old man who is a socialist hasn’t got a head.

The earliest known version of this observation is attributed to mid-nineteenth century historian and statesman François Guizot [François Pierre Guillaume Guizot, 1787–1874) was een Frans minister-president, liberaal politicus en historicus]: Not to be a republican at 20 is proof of want of heart; to be one at 30 is proof of want of head. [Ja, ook dit is in het Engels. Hier is-ie in de oorspronkelijke taal: "N’être pas républicain à vingt ans est preuve d’un manque de cœur ; l’être après trente ans est preuve d’un manque de tête."]

Shirey has found links to several other versions of this maxim.  Between his list and Keyes’, you’ll find variations on the theme attributed to Disraeli, Shaw, Otto Von Bismarck, Woodrow Wilson, Wendell L. Willkie, Bertrand Russell, and even former CIA Director, William Casey. To be honest , I can’t imagine anyone wanting to be the father of the “Churchill” quote, or any of its mutations.

Law Harvard