And yet God has not said a word!

Veertig jaar geleden moest je soms vreemde teksten analyseren zonder de hulp van Google. Het was vaak tasten in het donker, praten met studenten, zoeken in muffe boeken, en vooral: afgaan op de tekst en de tekst alleen.

Eén zo een vreemde tekst was Porphyria's Lover van Robert Browning (1936). Een dramatische monoloog (ja, dàt hadden we gevonden) die begint met een romantisch tafereel: regen en wind, een vrouw komt binnen, pookt het haardvuur op, en probeert haar man te behagen. Die man wordt daardoor zo bedwelmd dat hij haar wurgt met haar lange, natte haar.  That moment she was mine.

En nu leest mijn zoon me iets voor uit zijn Oxford Handbook of Clinical Medicine, een voetnoot bij de ziekte porphyria, een metabolismestoornis of iets van die aard, die rond 1840 voor het eerst beschreven werd. Schizofrenie is één van de vele symptomen van de ziekte. Terwijl hij me dit voorleest, komen de eerste verzen weer in mijn hoofd springen;

The rain set early in to-night, 

       The sullen wind was soon awake, 

It tore the elm-tops down for spite, 

       And did its worst to vex the lake: 

       I listened with heart fit to break. 

Maar nu is het vooral het einde dat me bezighoudt:

And thus we sit together now,
(Zij, dood, met haar hoofd op zijn schouder)

       And all night long we have not stirred, 

       And yet God has not said a word! 

Jawel, een wat vreemd gedicht, maar nog vreemder zijn de flarden van associaties die deze verzen oproepen, van "Courage!" he said, and pointed toward the land,  "This mounting wave will roll us shoreward soon." tot That’s my last Duchess painted on the wall, Looking as if she were alive.

Bliss it was in that dawn to be alive.